📜 Tarih

GPU nesilleri zaman çizelgesi: GeForce 256'dan RTX 50 ve RX 9000'e — önemli sıçramalar

GPU nesilleri, NVIDIA, ATI/AMD ve artık Intel'in art arda gelen ürün aileleridir; her biri yeni bir mimari ve genellikle yeni bir üretim süreci üzerine kuruludur. GeForce 256'dan (1999) bu yana sektör sabit işlevli T&L, programlanabilir shader'lar (2001), birleşik shader'lar (2006), GCN/Kepler dönemi ve 2018'de RTX 20 ile başlayan ışın izleme ve yapay zekâ döneminden geçti. Nesilleri bilmek, FPSHQ kataloğundaki herhangi bir kartı bağlamına oturtmanızı sağlar — 2016 ile 2025'ten "70 sınıfı" iki kart performansta kabaca 4–5 kat farklıdır.

GPU history · graphics card history · GeForce generations · Radeon generations · GPU generations · ekran kartı tarihi · GeForce nesilleri · Radeon nesilleri

📅 Güncellendi 👥 FPSHQ ekibi · metodoloji

1999NVIDIA GeForce 256 — donanımsal T&L'li ilk "GPU"2002ATI Radeon 9700 Pro — DirectX 9, Shader Model 2.02006GeForce 8800 GTX — birleşik shader'lar, CUDA; AMD, ATI'yi satın alıyor2012AMD Radeon HD 7970 — GCN mimarisi (2019'a kadar)2016GeForce GTX 1080 (Pascal, 16 nm) — +%60 sıçrama; AMD RX 480 (Polaris)2018GeForce RTX 20 (Turing) — ışın izleme ve DLSS2019AMD RX 5700 XT — ilk RDNA2020RTX 30 (Ampere) ve RX 6000 (RDNA 2, AMD'de RT); PS5 / Xbox Series X2022RTX 40 (Ada, DLSS 3), RX 7000 (RDNA 3, yongacıklar), Intel Arc A770 — üçüncü oyuncu2024Intel Arc B580 (Battlemage)2025RTX 50 (Blackwell, GDDR7, DLSS 4) ve RX 9070 XT (RDNA 4, FSR 4)
Zaman çizelgesi: GPU nesilleri

Temel rakamlar

FPSHQ veritabanından, 15.10.2026 itibarıyla

142016 sonrası mimari
16 GB2025 oyunları için önerilen GPU'nun medyan VRAM'i

Kilometre taşları

Ana rakamlar bloğu, mimari başına katalogdaki GPU sayısını ve yıllara göre VRAM'i gösterir — giriş seviyesi VRAM'in 2016'dan 2025'e kadar 8 GB'ta durgunlaşması orada görülebilir.

DönemTanımlayıcı ürünlerNe değişti
1999–2001GeForce 256, Radeon 7000/8500donanımsal T&L; ilk programlanabilir shader'lar (GeForce 3)
2002–2006Radeon 9700 Pro, GeForce 6/7DirectX 9, Shader Model 2–3; SLI/CrossFire
2006–2011GeForce 8800 GTX, Radeon HD 4870/5870birleşik shader'lar, CUDA, DX10/11, tesselasyon
2012–2015GTX 680/980, Radeon HD 7970 (GCN), R9 290XGCN dönemi; Maxwell verimliliği; 4 GB VRAM standart
2016–2017GTX 1080 (Pascal), RX 480 (Polaris), Vega16/14 nm sıçraması; 1440p 144 Hz ve 4K 60 mümkün
2018–2019RTX 20 (Turing), RX 5700 XT (RDNA)ışın izleme, DLSS, Tensor çekirdekleri; AMD'nin oyun odaklı yeniden tasarımı
2020–2021RTX 30 (Ampere), RX 6000 (RDNA 2)AMD'de RT, Infinity Cache; kripto kaynaklı kıtlık
2022–2023RTX 40 (Ada), RX 7000 (RDNA 3), Arc A serisiDLSS 3 FG, yongacıklar, Intel'in girişi
2024–2025Arc B580, RTX 50 (Blackwell), RX 9070 (RDNA 4)GDDR7, DLSS 4 MFG, FSR 4, nöral render

Her nesilde ne kadar daha hızlı

Tarihsel olarak her nesil aynı kademede %30–60 daha fazla performans getirdi; Pascal (2016) ve Ampere (2020) büyük sıçramalardı, Turing (2018) ve Ada'nın alt kademeleri (2023) ise rasterde küçük; kazançlar ışın izleme ve yapay zekâ özelliklerine kaydı. Fiyatlar da birlikte yükseldi: 70 sınıfı 379 $'dan (GTX 1070) 549–599 $'a (RTX 4070/5070) çıkarken 60 sınıfı 299–329 $ civarında kaldı. İkinci el değeri de bunu izliyor: 2017'den bir GTX 1080 Ti rasterde hâlâ bir RTX 3060 ile eşleşiyor, ancak DLSS veya RT olmadan.

Satın alma kararında nesil özellikler (DLSS 4'e karşı 3, FSR 4, ReBAR, AV1 kodlama) ve verimlilik açısından önemlidir; ham FPS için yalnızca nesle bakmak yerine FPSHQ kataloğundaki ölçülen verilerle kademeleri karşılaştırın.

Blackwell (NVIDIA)181 · 2025RDNA 4 (AMD)76 · 2025Ada Lovelace (NVIDIA)231 · 2022–2024RDNA 3 (AMD)162 · 2022–2024Alchemist (Intel)11 · 2022–2023RDNA 2 (AMD)241 · 2020–2022Ampere (NVIDIA)233 · 2020–2022Workstation (AMD)6 · 2020–2023RDNA 1 (AMD)72 · 2019–2020Turing (NVIDIA)310 · 2018–2022
Katalogdaki GPU mimarileri: model sayısı ve yıllar FPSHQ veritabanı, 2026-10-15 itibarıyla

Model numaralarını okumak

Paralel hikâyeler için işlemci nesilleri ve DirectX zaman çizelgesi maddelerine bakın.

  • NVIDIA: RTX 5070 = 50. nesil, 70 kademesi; Ti/Super döngü ortası yükseltmelerdir
  • AMD: RX 9070 XT = 9000 nesli, 70 kademesi, XT = daha hızlı varyant; RDNA 4 üst segmenti atladı
  • Intel: Arc B580 = Battlemage (B), kademe 5, 80 = konum; A serisi Alchemist'ti
  • Dizüstü parçaları aynı numaraları "Laptop" ekiyle ve çok daha düşük TGP ile taşır
  • Kademe numaraları üreticiler arasında karşılaştırılamaz — 9070 XT ≈ RTX 5070 Ti, 5070 değil
FPSHQ

Sizin PC'nizde

Ekran kartınızı (ve işlemcinizi) girin — «GPU nesilleri» etkisini birleşik FPSHQ modeliyle Cyberpunk 2077 örneğinde hesaplayalım.

PC'yi hesapta kaydet · Donanımı uygulamayla algıla · Birleşik FPSHQ modeli tahmini, ölçüm değil.

FPSHQ'da nerede kullanılır

Forumdaki tartışmalar

Bu terimle ilgili henüz konu yok — ilk soran siz olun.

Kısaca

GPU nesilleri nedir?

GPU nesilleri, NVIDIA, ATI/AMD ve artık Intel'in art arda gelen ürün aileleridir; her biri yeni bir mimari ve genellikle yeni bir üretim süreci üzerine kuruludur. GeForce 256'dan (1999) bu yana sektör sabit işlevli T&L, programlanabilir shader'lar (2001), birleşik shader'lar (2006), GCN/Kepler dönemi ve 2018'de RTX 20 ile başlayan ışın izleme ve yapay zekâ döneminden geçti. Nesilleri bilmek, FPSHQ kataloğundaki herhangi bir kartı bağlamına oturtmanızı sağlar — 2016 ile 2025'ten "70 sınıfı" iki kart performansta kabaca 4–5 kat farklıdır.

2016 sonrası mimari
14
2025 oyunları için önerilen GPU'nun medyan VRAM'i
16 GB
güncellendi · kaynak: TechPowerUp GPU database, NVIDIA GeForce, FPSHQ model tahmini

Sık sorulan sorular

Her GPU nesli ne kadar daha hızlı?
Aynı kademede tipik olarak %30–60; bazı nesiller (Pascal, Ampere) daha fazlasını, diğerleri (Turing raster, Ada alt kademeleri) daha azını getirdi.
Işın izleme ne zaman başladı?
Eylül 2018'de NVIDIA'nın RTX 20 serisiyle (Turing); AMD 2020'de RX 6000 ile, Intel 2022'de Arc ile takip etti.
Eski bir üst segment GPU yeni bir orta segmentten daha mı iyi?
Rasterde çoğu zaman benzer (GTX 1080 Ti ≈ RTX 3060), ama yeni kartta DLSS/FSR, RT, daha düşük güç ve daha uzun sürücü desteği vardır.
2025'te güncel nesil hangisi?
NVIDIA RTX 50 (Blackwell), AMD RX 9000 (RDNA 4), Intel Arc B serisi (Battlemage).

Kaynaklar

FPSHQ ekibi · metodoloji · hesaplama yöntemi · Güncellendi

✏️ Hata mı buldunuz? Düzeltme önerin

Düzeltmeler moderasyondan geçer. Neyin düzeltileceğini ve varsa kaynağı belirtin (NVIDIA/AMD/Intel belgeleri, oyun geliştiricisi).

FPSHQ uygulamasını indirin — donanımı algılar ve oyunlarınızdaki FPS'i gösterir.

💻 Windows uygulaması